THƠ........TRUYỆN / TÙY BÚT......TRANH ẢNH.......NHẠC / GHI ÂM........ĐỘC THOẠI......TUYỂN
E-CAFÉ........HOA THƠM CỎ LẠ.......CHUYỆN PHIẾM.......NỮ CÔNG / GIA CHÁNH.......HỎI / ĐÁP




vậy thì HY sẽ kiên nhẫn ngồi đợi chừng nào LG viết cho HY đọc... HY thích đọc những dòng lý luận tưởng chừng như rất bâng quơ của LG nhưng vô cùng thấm thía.

cái dòng con gái thích viết như bọn mình hay "càng ghét càng yêu" lắm nàng ạ, chỉ khi mình không thèm cả ghét thì mới đáng sợ :-)

để HY post cái này cho LG đọc :-)


24264



Image


T H Ư . C Ả M . T Ạ... .
____________________________________________________________________
h o à i y ê n



Bác Hồ Ngọc Ðại kính mến,

Trước hết cháu xin thưa với bác rằng cháu định viết là "kính yêu" cơ đấy để nói lên tấm lòng vô cùng biết ơn của cháu với bác nhưng cháu lại sợ phạm húy vì hình như ở đất nước chúng ta hai chữ "kính yêu" chỉ dành cho bác Hồ ... kia (thật là bác Hồ nào thì cũng lắm chuyện).

Mấy ngày hôm nay cháu thấy trên internet chúng nó chửi bác quá bác ạ. Từ phụ huynh học sinh cho đến những vị chuyên môn về sự phát triển trí óc trẻ con, từ những nhà tiến sĩ thực thụ chuyên về ngôn ngữ cho đến những cô giáo trẻ yêu nghề. Hết chửi trên Facebook đến chửi trong Youtube. Hết chửi trên diễn đàn đến chửi trên mặt báo. Ai cũng bảo rằng bác vừa ngu vừa càn (ấy là cháu chỉ lập lại những gì chúng nó nói thôi bác nhá).

Riêng cháu thì cháu biết ơn bác vô vàn. Chuyện là như vầy, từ xưa đến giờ cháu rất ấm ức vì mình không biết làm thơ. Viết vớ vẩn văn xuôi thì cháu còn viết tàm tạm vì nghĩ sao thì viết xuống làm vậy, cũng y như là mình nói chuyện ấy mà cháu thì lại mang tật nói nhiều. Nhưng thơ thì cháu chịu thôi, có khi ngồi cả buổi, cắn nát cả mấy chục cây viết chì cũng chẳng làm ra được một câu thơ cho ra hồn. Thơ cháu viết đọc nghe nó cứ ngang phè phè không vần không điệu Bác ạ. Thế mà nhờ vào lối giáo dục công nghệ của bác mà chỉ trong tích tắc cháu làm được một bài thơ ca ngợi bác:

Tròn vuông tam giác vuông tròn
Vuông vuông tam giác tròn tròn vuông vuông
Tròn tròn tam giác vuông vuông
Vuông vuông tam giác tròn vuông vuông tròn

Vuông tròn tam giác tròn tròn
Tròn tròn tam giác vuông tròn vuông vuông
Vuông tròn tam giác tròn vuông
Tròn vuông tam giác vuông vuông tròn tròn

Ðấy thơ lục bát đàng hoàng đấy nhé mà vần viếc không chê vào đâu được. Thật đúng là phương pháp của bác là siêu việt mà. Những đứa nó chửi bác toàn là những đứa không biết gì bác ạ, chúng nó ganh tài bác đấy.

Cháu cứ tiếc hùi hụi rằng cháu đã không được học cái phương pháp đánh vần của bác từ ngày cháu học lớp một, chứ nếu không thì bây giờ có thể cháu đã thành một nhà thơ nổi tiếng cỡ Xuân Diệu, Bùi Giáng chứ chả chơi. Mà nói cho ngay thì ngày xưa cháu không được học lớp một bác ạ. Mẹ cháu kể năm cháu học mẫu giáo cháu vô lớp cứ le te thay thày dạy bạn nên mẹ cháu sợ cháu học lớp một cháu quấy rối trật tự vì cái gì cháu cũng bảo rằng cháu biết thế là mẹ cháu ghi danh cho cháu học lớp hai luôn. Thế có chết không cơ chứ. Lúc đấy mẹ cháu không được may mắn nghe lời giáo huấn của bác là "cha mẹ không được can thiệp vào việc học của con" nên bây giờ cháu mới không biết làm thơ. Bác ạ, các vị phụ huynh họ cứ ỷ họ sinh ra con, họ lo lắng cho con bằng tất cả những gì họ có, họ hiểu con hơn tất cả những nhà tâm lý giáo dục cộng lại, họ thương yêu và mong muốn tất cả những gì tốt đẹp nhất cho con nên họ cứ xía vào việc học của con mình bác ạ. Ngày xưa, cái ngày mà cháu chưa được "giác ngộ tư tưởng" ý, lúc con cháu còn học lớp một mà đứa nào dám nói cháu "không được thắc mắc gì đến việc học của con" vì "biết gì mà thắc mắc" thì cháu sẽ vặn cổ nó ngược từ đàng trước ra đàng sau bất kể đó là ai, chức tước thế nào.

Hôm qua cháu kể cho con trai cháu nghe những lời khuyên vàng ngọc của bác rằng bố mẹ học sinh lớp một "biết gì mà giúp" (từ ngày nó về Việt Nam qua lại đến nay chuyện gì xảy ra ở đấy cháu cũng chia sẻ với nó cho nó ... chừa :-) ). Nó nhờ cháu nhắn lại với bác rằng nó bây giờ học đến lớp mười ...bảy rồi mà mẹ nó còn vẫn cứ xía vào bác ạ. Cơ khổ luật liếc có biết cái cóc khô gì đâu mà dám nói với con "gửi thời khoá biểu của con về cho mẹ coi con học những lớp nào".

Cháu thì không dám bàn đến việc bác sai như thế nào trong phương pháp của bác bởi vì trên mạng cũng có một vài kẻ bênh bác bảo đó là phương pháp quốc tế đã được dùng ở Maylaysia và Singapore. Một đứa đàn bà ấu trĩ như cháu nghe sao thì biết vậy, chỉ hơi thắc mắc là từ lúc nào thế giới đã thu hẹp lại chỉ hai nước nhỏ xíu trong Ðông Nam Á? Bác bảo theo phương pháp của Bác thì trẻ con nó sẽ nhớ dai. Cháu cũng chẳng biết là mình cần trẻ con nó nhớ dai đến đâu vì học đánh vần thì chỉ trong 1, 2 năm đầu sau đấy là nhận và đọc nguyên chữ rồi. Có điều đã hơn ba mươi sáu năm xa quê hương cháu vẫn chưa quên tiếng Việt Nam Bác ạ. Ðấy là khi cháu đi cháu còn chưa học hết lớp 8 đấy nhé. Mà lại là cái thứ tiếng Việt Nam mẹ cháu dạy cháu cách đánh vần sai đấy.

Người ta vẫn bảo giáo dục bắt đầu từ gia đình. Cháu không còn nhớ mẹ cháu đã dạy cháu cách đánh vần nào nhưng cháu vẫn nhớ như in những buổi chiều cháu và thằng em trai mỗi đứa một bên mẹ ngồi đọc bài cho mẹ nghe. Thằng em cháu rời Việt Nam khi mới 11 tuổi, nó nói tiếng mỹ nếu Bác không nhìn thấy nó thì tưởng nó là người mỹ và nó nói tiếng Việt Nam cũng chẳng thua gì ai. Bằng chứng là mồm năm miệng mười như con chị nó mà cãi nhau vẫn thua nó. Một chị bạn cháu cách đây không lâu có viết lại kỷ niệm của chị với bố của chị những ngày chị mới bắt đầu nhận mặt chữ. Nhờ bố chị hướng dẫn và mua sách cho chị đọc mà chị yêu chữ rồi đến khi chị có con chị cũng làm y như thế với con chị. Như thế theo như Bác nói thì cả mẹ cháu lẫn bố chị rồi đến phiên chị đều là làm sai. Vậy mà không hiểu tại sao bây giờ văn chị lại hay và thơ chị lại mượt. Con gái chị thì sinh đẻ ở bên này mà không những nó nói và đọc tiếng Việt sành sõi mà còn đi dạy giáo lý cho con nít nữa cơ. Chắc có lẽ là hay không bằng hên bác nhỉ?

Tụi mỹ nó có một câu như thế này "Don't fix what is not broken" dịch nôm na là "Cái gì không hư thì đừng sửa". Cháu nghe những lời phát biểu của bác xong cháu mới thấy đúng là đế quốc mỹ nó ngu bác ạ. Cần gì phải hư thì mình mới sửa, mình muốn có tiền vào túi thì mình cứ in bừa sách giáo khoa ra rồi bắt phụ huynh bỏ tiền ra mua thôi. Ngon lành hơn nữa thì mình cả vú lấp miệng em bằng cách lớn tiếng chê cái lối giáo dục đã tồn tại cả mấy thế kỷ nay, đã có công đào tạo bao nhiêu nhân tài là sai, là cũ rồi bắt cha mẹ ngậm miệng không được can thiệp vào việc học của con thế là xong.

Mà bác này, bên Mỹ chúng nó không dạy cách đánh vần bác ạ. Cách phát âm của tiếng Anh thì bừa bãi vô cùng, chẳng theo một lề luật khuôn khổ nào cả. Có những nguyên âm kép viết thì y như nhau nhưng khi đọc trong mỗi từ thì đều khác nhau (thí dụ như bread, break, read... hay book, blood, door). Nên cháu nghĩ bác nên dùng những năm tháng còn lại để nghiên cứu và dạy cho cả thế giới cách đọc tiếng Anh cho nó thống nhất bác ạ. Kiếm bộn tiền chứ chẳng chơi, cháu sẽ thân hành bỏ tiền túi đến thưa với nữ hoàng Elizabeth về tài ba lão luyện và uyên bác của bác.

Tiện đây, bác cho cháu viết vài câu cám ơn anh Phùng Xuân Nhạ luôn bác nhé. Vì nghĩ cho cùng anh ấy là bộ trưởng bộ giáo dục anh ấy có phải thông qua chia chác thì sách mới ra lò đươc.

Anh Phùng Xuân Nhạ thân mến, 

Trước hết cho em được xin nỗi anh vì hôm lọ em náo nếu dám phê bình rằng anh phát âm sai. Lào em có biết cách đổi mới chữ nghĩa của Lước Việt Lam độc nập tự do hạnh phúc nà thế lào đâu. Em thật nà khâm phục tài lăng của anh. Dưới sự nãnh đạo tài ba của anh đã cho ra đời một cách đánh vần mới. Nguyên âm thì mình dùng vuông tròn tam giác, lay rồi phụ âm thì mình dùng bát quái hay ngũ giác thì "lờ" hay "nờ" có ăn nhằm gì đâu phải không anh? Anh thứ nỗi cho em anh nhá, cũng tại bố em là ngụy rồi em nại đi theo mỹ lên cái dòng máu phản động nó cứ tiềm tàng trong người em. Ðúng nà thứ đàn bà lông cạn đến cái quốc tịch Việt Lam mà còn không có mà dám cười cách phát âm của bộ trưởng. Trăm tội tại em, ngàn tội tại em anh ạ.

Bác Hồ Ngọc Ðại muôn lăm ...
Anh Phùng Xuân Nhạ muôn lăm ...

Thôi kính bác và chào anh nhá, cháu đi nàm thơ tiếp đây ...na, nà, ná, na, na, na ...
 
09.10.18




09.10.18


24265



Image



C Ũ N G .C Ù N G .L À .M Ẹ
_____________________________________________________________________
h o à i y ê n



Qua những câu chuyện trao đổi tôi đoán Toyya nhỏ hơn tôi ít nhất là năm đến bảy tuổi nhưng nhìn bề ngoài thì ai cũng tưởng cô lớn hơn tôi cả chục tuổi. Nói vậy không có ý khoe là tôi nhìn trẻ hơn tuổi (mặc dầu trong ý nghĩ của tôi thì mình có trẻ hơn tuổi ... thật :-)). Toyya nhìn già hơn tôi không đơn thuần chỉ vì màu da đen bóng loáng hay gương mặt hằn những nếp gấp nhọc nhằn của cô nhưng còn vì dường như cô đã sống đến ... ba lần cuộc đời tôi đang sống. Người đàn bà mang thai sáu lần, đẻ ba đứa con khi còn chưa học xong trung học mà một trong ba đứa đó đã được tạo thành bởi chính người em họ của mẹ mình. Người đàn bà đã làm "vợ” rất nhiều người đàn ông nhưng chưa người đàn ông nào thật sự là "chồng" trên giá thú. Người đàn bà đã lên chức bà ngoại khi chưa đầy ba mươi hai tuổi cho dù cô đã cố gắng hết sức để con gái mình không bước vào những vết chân rướm máu của mẹ. Người đàn bà vừa nuôi một bầy cháu vừa nuôi một bầy con, đứa trong tù, đứa trong trại cải huấn. Mỗi lần nói chuyện với Toyya tôi lại nghĩ đến câu ca dao mà tôi đã được nghe từ ngày còn bé "con vua thì lại làm vua, con sãi ở chùa lại quét lá đa". Câu ca dao mà tôi luôn tìm cách chứng minh rằng ... không đúng bởi sự bất công rất chua chát của nó. Bởi như thế thì không lẽ sự cố gắng của con người cho dù có mãnh liệt đến thế nào cũng không thể vượt qua được hoàn cảnh mà mình đã sinh ra?

Tôi và Toyya nằm trong số đàn bà rất ít ỏi làm việc trong công trường. Một điều thường tình trong mọi công trình xây cất. Theo như tôi biết thì trong hơn một ngàn nhân viên đang làm việc trong công trường thì con số phụ nữ còn chưa đến ba mươi người. Chúng tôi phần lớn đều biết mặt nhau thế nhưng vị trí giữa tôi và Toyya thì không thể nào khác xa hơn. Công trường của chúng tôi cách thành phố tôi sống và làm việc hơn sáu tiếng lái xe hay hơn một giờ bay. Trước khi đại dịch Coviđ19 xảy ra thì tôi cứ một tuần làm việc ở văn phòng, một tuần làm việc ngoài công trường. Mỗi lần tôi đến người tôi gặp đầu tiên là Toyya. Cô chính là người cầm cây cờ đỏ phất qua phất lại để chỉ đường cho xe chạy. Vào buổi sáng sớm cô sẽ đứng ngay gần cổng công trường, vào khoảng 9-10 giờ sáng sau khi phần lớn công nhân đã vào làm việc thì cô sẽ di chuyển đến đứng giữa công trường để hướng dẫn cho những cái xe cần cẩu cao to mà người tài xế ngồi bên trên có thể không nhìn thấy những người đi bộ bên dưới. Nắng hay mưa, nóng hay lạnh cô vẫn phải đứng giữa mênh mông đưa tay lên xuống như thế. Trong khi tôi thì xe lái đến sát bên cạnh cái trailer bước chưa đầy hai mươi thước là đã vô đến căn phòng mùa hạ máy lạnh, mùa đông máy sưởi của mình. Mỗi lần tôi cần phải ra site kiểm tra công việc thì lại nhẩy lên cái xe buggy lái đến tận nơi. Nên tuy mang tiếng rằng công trường của tôi rộng cả hơn 300 acres đất nhưng có khi cả ngày theo như cái Iphone của tôi thì tôi còn đi chưa đến 5000 bước còn cô thì liên tục phải di chuyển tùy theo dòng bận rộn của công trường.

Không biết ngày của cô bắt đầu từ lúc nào bởi có lần tôi không ngủ được đã mò đến công trường từ lúc trời chưa sáng thì đã thấy cô có mặt ở vị trí của mình. Nhưng tôi biết rằng ngày của cô không chấm dứt khi tôi xách ba-lô ra về bởi đó là lúc cô bắt đầu công việc thứ hai của mình: quét dọn và lau chùi văn phòng của chúng tôi. Có lần tôi thấy cô vừa lôi cái máy hút bụi to đùng trong tủ ra vừa ăn nhanh gói potato chips cho đỡ đói trong lúc tôi đủng đỉnh ghé nhà hàng lấy bữa ăn do công ty trả tiền, bữa ăn phần lớn là thịt bò, tôm hùm hay những món ăn nào đắt nhất mà tôi có thể tìm thấy đem về khách sạn ăn (và luôn miệng than rằng tôi "phải" ra công trường làm việc). Làm quần quật như thế đó nhưng hễ cuối tuần nào công trường mở là cô mừng lắm vì cô có cơ hội làm thêm để được trả tiền phụ trội.

Chúng tôi, hai người đàn bà ở hai vị thế rất khác biệt trong một không gian toàn đàn ông. Những người đàn ông luôn phải lắng tai nghe mỗi lần tôi mở miệng nói và có muốn ... chửi lại cũng chỉ dám nói sau lưng. Những người đàn ông luôn cợt nhả hay thậm chí chửi thề trước mặt cô một cách thật thản nhiên như thể cô không là một người phụ nữ ...

Có lẽ cô cũng sẽ chỉ là một người tôi nhìn với một ánh mắt thương cảm và tội nghiệp vài lần trong tuần rồi ... quên nếu không có cái lần hơn một năm trước tôi cho cô quá giang đi Walmart. Hôm ấy công trường bất ngờ phải cho công nhân về sớm để điều tra một tai nạn lao động. Tôi không về được vì có một cuộc họp vào buổi chiều, cô thì phải ở lại để làm công việc thứ hai của mình. Thế là tự nhiên chúng tôi có 3 tiếng đồng hồ rỗi rảnh giữa ngày. Toyya bước vào văn phòng chúng tôi khi tôi vừa ngỏ lời hỏi bà thư ký gần đó có chỗ nào để tôi kiếm mua vài đồ dùng lặt vặt mà tôi quên không đem theo hay không. Cô nghe được nói như reo:

- Có gần đây có cái shopping lớn, có Super Walmart để tôi đi theo chỉ đường cho cô. Tôi cũng cần mua đồ.

Tôi xém phì cười khi nghe cô đồng nghĩa "shopping lớn" với "Walmart". Cũng đúng thôi vì nhà máy chúng tôi đang xây nằm giữa đồng không mông quạnh nơi hóc bà tó chẳng ai thèm tới. Và hôm đó với nửa tiếng đi và gần một tiếng về đã cho chúng tôi có cơ hội nói chuyện và hiểu rõ hơn về nhau. Hôm ấy tôi tìm thấy những gì mình cần mua nhưng cô thì ra về tay không. Cô cho biết cô muốn kiếm một cái áo chemise màu trắng size nhỏ cho con trai cô mà Walmart không có. Trên đường về tôi hỏi cô con trai cô bao nhiêu tuổi và cô kiếm áo cho cháu mặc vào dịp gì vậy ... Một câu hỏi bàng quang như một câu chuyện ... làm quà cho qua quãng thời gian đợi xe lửa chạy qua không ngờ lại chạm vào nỗi đau trong cô. Cô im lặng nhìn ra ngoài cửa xe một lúc rồi quay lại nhìn tôi với hai giọt nước mắt lăn dài trên má:

- Tôi tìm áo cho đứa con trai mười sáu tuổi của tôi mặc trong ngày ra hầu tòa sắp tới.

Tôi nghe mà lặng người không biết phải nói tiếp theo điều gì. Nhìn nét mặt của cô thì có ngây ngô cách mấy cũng biết được rằng đó không phải là một phiên tòa vì giấy phạt giao thông. Có lẽ niềm đau trong cô lúc bấy giờ đã to lớn đến ứ tràn nên cô cần phải bộc lộ cho dù là với một người xa lạ như tôi. Cô nói:

- Có những lúc tôi chỉ muốn buông xuôi tất cả cô biết không? Cuộc sống thật là không công bằng với tôi, cho dù tôi có cố gắng cách mấy thì cũng chẳng đi đến đâu. Tôi vừa là cha vừa là mẹ, vừa là ông, vừa là bà của chúng nó. Tôi cố gắng làm lụng vất vả để đem về những đồng tiền lương thiện, những đồng tiền mồ hôi nước mắt chứ không phải ăn bám, xin xỏ để nuôi chúng nó, để dạy cho chúng nó vươn lên vậy mà cuối cùng rồi thì tôi cũng thất bại. Chúng nó cũng không học được gì từ tôi. Chúng nó cũng đi theo những vết xe của họ hàng tôi, anh em tôi chỉ vì tôi bất tài vô dụng. Kevin là thằng con trai út của tôi. Thằng con trai rất thông minh mà tôi đặt nhiều kỳ vọng. Từ ngày nó lên high school nó học khá lắm, toàn là điểm B hay C thôi chứ không có một con F nào - cô nói trong ánh mắt đầy vẻ hãnh diện - tôi hằng kể cho nó nghe về những người kỹ sư trong công trường, cả về cô nữa đấy để cho nó noi theo ... vậy mà ...

Cô thở dài đưa ngón tay quẹt ngang mắt:

- Tháng trước thằng con trai thứ hai của tôi ra tù, nó về ở chung với tôi và nó chính là người làm hư Kevin. Nó đưa thằng em đi ăn trộm tiệm người ta rồi bị bắt. Nó bị vô tù lại còn Kevin thì chỉ là đứa lái xe, lại lần đầu tiên phạm tội nên tôi đóng tiền tại ngoại được cho nó chờ ngày ra toà. Ngay hôm thằng Ken được thả vị mục sư của tôi đã khuyến cáo tôi rằng coi chừng nó sẽ làm hư Kevin nhưng tôi biết làm sao hơn. Nó cũng là con tôi mà, tôi đâu thể để nó ngủ ngoài đường ... Thế là tôi lại làm sai ... lại hại thêm đứa con cuối cùng chưa dính vào vòng lao lý của mình ... Cô thấy chưa, tôi làm gì cũng không đúng mặc dù tôi đã cố gắng hết mình ... Tôi thật sự đã cố gắng hết mình ...

Cô cứ thế miên man kể lể, hết chuyện nọ đến chuyện kia, rời rạc, đứt quãng trong tiếng sụt sùi lúc to lúc nhỏ ... và tôi, không biết làm gì hơn là một tay lái xe, một tay đặt trên cánh tay của cô xoa nhẹ. Nói gì khi những gì cô đang kể lể thật lạ lẫm với tôi, những gì cô đang trải qua tôi chỉ nghe nói đến ... và phần lớn là không tin vì nghĩ người ta thổi phồng cho to chuyện, để được thương hại, để hưởng thêm quyền lợi (mà đã có những lúc tôi nghĩ họ không xứng đáng...) Ðời sống của cô đặt bên cạnh cuộc đời của tôi tương phản thật rõ rệt như màu sắc của bàn tay tôi trên cánh tay cô.

Buổi tối hôm ấy tôi trở về khách sạn lôi trong va-li ra cái áo chemise màu trắng có những cái sọc nhàn nhạt cùng màu với cái nhãn hiệu polo thêu màu xanh trang nhã trên túi. Cái áo size small. Ngày hôm sau trước khi trở lại phi trường bay về nhà tôi mượn cô thư ký chiếc chìa khoá tủ kho nơi để dụng cụ lau dọn rồi đặt trong đó một chiếc hộp dưới tên Toyya cùng với một cái post-it note:

- Xin cô hãy nhận lấy món quà nhỏ bé này cùng với lời cầu nguyện của tôi cho Kevin.

Buổi chiều ngồi ở phi trường tôi text kể lại cho con nghe nó vặn vẹo:

- Tại sao mẹ cho nó áo mẹ mua cho con? Con cũng cần một cái áo trắng để đi phỏng vấn mà.

Tôi viết lại phân bua:

- Con không mặc áo này thì đã có bao nhiêu áo khác. Thằng bé này nó không có cái áo nào cả. Con có được việc làm hay không mẹ không nghĩ rằng nhờ vào cái áo nhưng thằng bé này có được giảm án hay không thì rất có thể ảnh hưởng vào cách phục sức của nó.

Thằng bé gọi phone lại cho tôi cười lớn:

- Con đùa với mẹ thôi. Bây giờ thì mẹ đã hiểu tại sao lúc nào con cũng bênh vực cho những đạo luật ưu tiên cho người da màu rồi phải không mẹ? Chúng nó cần được ưu đãi vì chúng nó không có được những may mắn như con. Ðó là những công bằng mình có bổn phận đem lại cho họ vì cuộc đời thật sự đã có quá nhiều bất công dành cho họ ... Mà này, mẹ phải cẩn thận đó, coi chừng những tư tưởng và việc làm ... ủy mị của mẹ hôm nay một ngày nào đó sẽ biến mẹ thành đảng ... dân chủ như con.

***

Hôm qua cô bạn của tôi text cho tôi "ngày mai chị có đi đâu nên cẩn thận vì sẽ có cuộc biểu tình ở khu gần nhà chị đấy". Tôi viết lại cám ơn cô đã cho tôi biết, tôi nói sáng thứ bảy tôi đi nhà thờ sẽ cầu nguyện cho một cuộc biểu tình ôn hoà và bình an. Cô trả lời lại cho tôi bằng ba cái icon đỏ cau có và hỏi "Chị có điên không ? Ðã cầu nguyện thì phải cầu nguyện cho đừng có biểu tình chứ sao lại biểu tình bình an. Cái bọn côn đồ đó có biết ôn hoà là cái gì đâu ... "

Tôi im lặng không trả lời bởi tôi biết có nói cô cũng không hiểu vì chúng tôi đã từng có rất nhiều cuộc tranh luận không đi đến đâu như thế. Làm sao giải thích cho cô hiểu đôi khi mình cần phải cho người ta nói cho dù mình có đồng quan điểm với họ hay không. Làm sao nói cho cô rõ "con giun xéo lắm cũng oằn" khi cô (cũng như tôi) chưa một lần phải sống trong những hoàn cảnh "họ" đang sống, chưa bao giờ phải trải qua những đoạn trường mà "họ" đang trải qua. Tôi hoàn toàn không đồng ý với những việc làm bạo động và hôi của mà một số người đang lợi dụng thời cơ để tung hoành. Tôi cũng sôi máu khi nhìn trên Tivi cảnh những người da đen ùa vào một tiệm Target đẩy ra từng xe đồ thản nhiên như người đi mua sắm dịp lễ giáng sinh. Tôi cũng thấy lòng quặn đau khi đọc những bản tin tiệm ăn này, tiệm nail kia, doanh nghiệp nọ bị đốt, bị phá, bị cướp và thậm chí bị giết. Tôi cũng rất bất nhẫn khi nhìn thấy những chiếc xe cảnh sát bị đốt cháy, những nhà thờ bị phá hoại. Tôi cũng nóng mặt khi nhìn thấy cảnh khiêu khích hung hăng của một số người cực đoan ... Nhưng nếu chỉ vì sợ những con sâu rất nhỏ ấy mà không dám nấu canh thì có lẽ cũng không công bằng cho lắm.

Con người sinh ra ai cũng muốn có cái quyền nói lên tiếng nói của chính mình. Tại sao một đứa bé vừa rời lòng mẹ lại khóc oe oe? Tại sao không cần chỉ hít vào lồng ngực một luồng không khí là buồng phổi tự động nở ra mà phải khóc thét lên một tiếng? Phải chăng tiếng khóc của đứa trẻ sơ sinh ấy cũng như một tiếng nói của riêng nó hầu nhấn mạnh sự có mặt của nó trên cuộc đời này. Thế giới ngày càng tiến bộ, dân trí ngày càng cao, chỉ có những người lãnh đạo bất tài và kém tự tin mới không cho người ta nói lên những điều người ta suy nghĩ, mới muốn cai trị ngu dân. Dường như có một danh hào người Tây nào đó đã nói "Tôi phản đối điều anh nói nhưng tôi sẽ bảo vệ cho đến chết quyền được nói ra điều đó của anh" (*).

Hôm cuối tháng năm vừa qua con trai tôi đã trở lên Boston lại, nó viện cớ đàng nào nó cũng phải trả tiền mướn nhà. Nó rất mừng vì nó đã trở về bên chúng tôi lúc dịch bệnh đang ở điểm cao và nó có dịp cách ly cùng chúng tôi. Nhưng đã đến lúc nó cần phải trở về với đời sống của nó. Ở bên chúng tôi nó không thể "sống" đời sống mà nó muốn sống ... Câu nói đã làm tôi bực bội đến mấy ngày. Tôi bảo với anh:

- Chẳng biết cái đời sống nó muốn sống là cái gì. Nó làm như ở bên cạnh mình thì mình làm mất tự do của nó vậy.

Những ngày này tôi nghĩ nhiều đến Toyya. Cô cũng như tôi có lẽ cũng đang lo lắng đến bạc đầu cho những đứa con của mình. Những đứa con không còn trong vòng tay, những đứa con đang ở thật xa ...

Nhưng nếu niềm lo của tôi chỉ ngừng lại ở "không biết khi nó đi biểu tình nó có đeo khẩu trang và giữ một khoảng cách tối thiểu để không bị nhiễm bịnh hay không" thì nỗi lo của cô còn là "Không biết con mình đi biểu tình hay đi cướp phá. Không biết nó chỉ bị cảnh sát bắt thôi hay sẽ bị bắn chết" ...

Niềm đau nào sẽ lớn hơn? Nỗi lo nào sẽ mạnh hơn?

Thế nên, bạn ạ! đừng trách tôi khi tôi nói tôi sẽ cầu nguyện cho những người biểu tình ... Tôi sẽ cầu nguyện không phải vì tôi điên, bị giựt dây, hay thậm chí bị đảng phái nào xúi dục ...

Tôi có bổn phận phải cầu nguyện cho họ đơn thuần chỉ vì... tôi cũng cùng là mẹ ...

... Lạy Chúa, xin hãy dùng con như khí cụ bình an của Chúa
Ðể con đem yêu thương vào nơi oán thù,
Ðem thứ tha vào nơi lăng nhục
Ðem an hoà vào nơi tranh chấp ... (kinh hoà bình)



(*) I do not agree with what you have to say, but I will defend to the death your right to say it (Voltaire)


06.06.2020

Image


26270



Image


M Ộ T . N Ử A . S Ự . T H Ậ T
____________________________________________________________________
h o à i y ê n



Buổi sáng đang túi bụi với emails và họp hành thì nhận được tin nhắn của một người bạn cũ . Cô và tôi làm chung với nhau ngày tôi mới ra trường . Hai đứa bắt đầu cùng một ngày và quen nhau trong phòng nhân viên vì cùng ngớ ngẩn không biết khai cái W4 form ra sao . Cô làm kế toán còn tôi làm về điện nhưng làm chung trong một project nên thân nhau rất nhanh . Tuy đã không còn làm với nhau cả hai chục năm nay nhưng thỉnh thoảng vẫn liên lạc với nhau mỗi khi có chuyện vui buồn gì cần kể cho nhau nghe .

Cô gửi cho tôi tấm hình một trang báo . Bài báo viết bằng tiếng Hindu nên tôi không hiểu họ viết gì nhưng nhận ra hình của người kỹ sư tôi và cô cùng biết . Cô viết:

- Hey J., nhớ ông Suresh này không ?

- Nhớ . Họ nói cái gì về ông ta vậy ?

- Bài báo viết rằng ông đã nuôi lớn hai đứa con thành bác sĩ chỉ nhờ vào bán bánh mì Subway . Mày có thấy buồn cười không ?

Cô vẽ thêm một chục cái mặt cười nhe răng sau câu nói .

Bên này màn ảnh điện thoại tôi cũng bật cười thành tiếng . Ông Suresh là một kỹ sư cơ khí trong hãng cũ của hai đứa . Khi chúng tôi vô làm thì ông đã làm ở đó cả chục năm rồi . Trong hãng ai cũng biết ông vì ông có tiệm bánh mì Subway nằm gần hãng nên cứ mỗi khi họp hành vào buổi trưa thì ông lại cung cấp bánh mì ăn trưa và dĩ nhiên là ông lấy tiền . Ông giàu ghê lắm, trong sân đậu xe của hãng chiếc xe Cadillac to đùng và mới cáo cạnh là của ông . Ông lùn và hơi mập nhưng bao giờ cũng mặc những bộ đồ vest sang trọng như những bộ đồ Richard Gere mặc trong phim Pretty Woman . Ông đi làm chỉ để có bảo hiểm sức khoẻ theo cái kiểu giàu mà ... keo .

Mẩu tin nhắn của cô bạn làm tôi tủm tỉm cười cả buổi sáng ... Bài báo không sai khi nói rằng ông bán bánh mì nuôi lớn hai đứa con thành tài . Bài báo chỉ ... quên không viết cho mọi người rõ rằng ông là chủ của cả chục tiệm bánh mì như thế . Nghe bảo ông bắt đầu từ một tiệm chung phần hùn với người em vợ ở tiểu bang khác nhưng khi mua đến tiệm thứ hai, thứ ba thì ông đẩy người em vợ ra để làm chủ một mình . Bài báo theo như cô bạn kể thì viết thể như ông thức khuya dậy sớm nướng bánh mì và thân hành nhặt rau thái thịt để ký ca ký cóp từng đồng nuôi con ăn học thành tài ...

Tôi tự hỏi khi người ta chỉ nói "phân nửa sự thật" thôi thì đó có còn là sự thật hay không ? Hình như có ai đó đã nói "một nửa của cái bánh thì vẫn là cái bánh nhưng một nửa của sự thật thì không phải là sự thật" ... Một điều đáng để suy gẫm trong những ngày tháng nhiễu nhương này ...

Tôi chợt nghĩ sang năm khi thằng bé ra trường tôi sẽ viết một bài với tựa đề "người mẹ bán thuốc xông trên FB nuôi con ra trường luật sư" ... có nên hay không ?



(thứ sáu ngồi buồn nói chuyện với đầu gối ... )


26399



Image



N G Ư Ờ I .Đ À N .B À .Đ I .T R Ư Ớ C
_____________________________________________________________________
h o à i y ê n



Tin bà chết đến với tôi hôm thứ sáu qua mẩu nhắn tin từ thằng bé:
- Mẹ, justice Ginsburg chết rồi.
Mới hôm nào hai mẹ con nói chuyện với nhau về những người thẩm phán trong toà tối cao pháp viện thằng bé đã tỏ vẻ lo ngại về sức khoẻ của bà. Nó chỉ cầu mong bà đừng chết khi Trump còn là tổng thống. Ðiều lo ngại đó bây giờ đã thành sự thật. Từ ngày thằng bé vào trường luật tên của bà hay được nhắc đến trong câu chuyện của chúng tôi. Thằng bé hay tiếc rẻ vì ngày xưa trường của nó đã không chấp nhận lời đề nghị của bà cho bà được lấy lớp ở Columbia Law và ra trường ở Harvard Law để bây giờ số thẩm phán trong toà tối cao pháp viện học từ trường nó được nhiều hơn từ Yale Law School. Tôi thì hay đem câu nói của bà đã từng tuyên bố ra trêu nó. Khi được hỏi toà tối cao pháp viện hoa kỳ nên có bao nhiêu người đàn bà thì mới đủ để coi là bình đẳng giới tính bà đã trả lời “khi nào có 9 người đàn bà thì là đủ" (*)

Nói rằng bà là thần tượng của tôi thì không đúng lắm bởi có rất nhiều điều bà và tôi không cùng chung quan điểm, điển hình là luật phá thai. Tôi không nghĩ rằng việc phá thai là một trong những "quyền" mà người phụ nữ phải được. Nhưng phải nói rằng bà là người tôi rất nể phục. Bà là người luôn tranh đấu cho cái quyền bình đẳng cho phụ nữ trong suốt cuộc đời của bà, đặc biệt là vấn đề bất công trong lương bổng và quyền lợi. Một sự bình đẳng mà nếu bạn nghĩ đang hiện hữu trong cái đất nước văn minh tân tiến này thì bạn đã lầm. Hơn ai hết tôi là người hiểu rõ bởi lẽ đơn giản rằng tôi là một người đàn bà da màu làm việc trong thế giới đàn ông, đa số là da trắng. Năm đầu tiên tôi đi làm, hãng nhận hai đứa mới ra trường cùng một lúc, một chàng sinh viên mỹ trắng và tôi. Trong lúc điền đơn tôi tình cờ nhìn vào đơn người đó và biết được rằng điểm trung bình của người đó thua mình, vậy mà sau này anh chàng khoe lương tôi mới khám phá ra lương anh chàng hơn lương mình đến 10% . Bạn giải thích ra sao về sự chênh lệch ấy khi hai đứa học sinh mới ra trường, kinh nghiệm đều là một con số không ngoài việc một người đàn ông da trắng được trọng vọng hơn là một đứa con gái da vàng, mũi tẹt.

Một trong những câu nói làm cho tôi thấy mình gần gũi với bà là khi bà chia sẻ "Mẹ tôi vẫn nhắc đi nhắc lại với tôi hai điều. Thứ nhất là phải có cung cách của một người phụ nữ quý phái. Thứ hai là phải sống một đời sống hoàn toàn độc lập"(**). Mẹ tôi cũng đã từng dạy tôi như thế. Mẹ hay nói với tôi ngày xưa mẹ vẫn tâm niệm rằng mẹ sẽ chỉ lấy chồng khi mẹ biết nếu chồng chết mẹ có thể tự nuôi con. Cũng như mẹ bà, mẹ tôi cũng đã hun đúc vào đứa con gái duy nhất của bà tính độc lập vững chãi. Ngay từ ngày còn rất nhỏ ở Việt Nam tôi đã thấy có một cái gì kỳ kỳ khi nghe người ta gọi một người phụ nữ là "bà bác sĩ, bà luật sư" ... chỉ vì người đó lập gia đình với những người mang bằng cấp như thế. Những ngày tôi lớn tôi hay đùa với mọi người là nếu tôi muốn được gọi là "bà bác sĩ" thì tôi sẽ đi học làm bác sĩ ...
Những ngày này khi đất nước tôi sống đang có trăm ngàn điều rối ren, đang trải qua cơn đại dịch của thế kỷ thì cái chết của bà một lần nữa lại đem lại bao nhiêu là cuộc tranh cãi, lại cộng thêm vào bao nhiêu thứ nhiễu nhương. Tôi tự hỏi tại sao người ta không dừng lại một giây để nhớ đến những gì mà cả đời bà đã tranh đấu để mà cố gắng hơn? Ðó là một sự bình đẳng, bình đẳng trong giới tính ... và xa hơn nữa là bình đẳng ở màu da.

Hôm nọ lướt FB tôi tình cờ đọc được lời chia sẻ của một người, cô viết:
- Những người da đen tối ngày cứ than van là bị kỳ thị. Em sống ở Mỹ mấy chục năm rồi có thấy ai kỳ thị mình đâu. Mình cứ sống tốt, làm ăn đàng hoàng thì chẳng có ai kỳ thị mình cả. Chỉ có những thứ đầu trộm đuôi cướp không chịu làm lụng đàng hoàng thì mới bị người ta kỳ thị ghét bỏ mà thôi.
Tôi đọc xong chợt thấy buồn cười ... cô dạy đời mỹ đen mà cô viết bằng tiếng Việt Nam thì làm sao họ đọc được để mà làm theo ... Tôi mừng cho cô vì cô chưa bao giờ cảm thấy mình bị kỳ thị. Nhưng tôi không đồng ý với câu nói của cô rằng chỉ có bọn "đầu trộm đuôi cướp" mới bị người ta kỳ thị bởi tôi đây chưa một ngày không "làm lụng đàng hoàng" mà vẫn đối diện với sự kỳ thị đó hàng ngày. Cô không biết được rằng sự kỳ thị khi mình ... hơn người ta còn bẩn thỉu và bất công hơn khi mình thua người ta rất nhiều. Bà Ginsburg đã có lần kể vào thập niên 50 khi bà được nhận vào trường Harvard Law bà là một trong 9 người phụ nữ trong số 500 học sinh. Một người thày của bà đã hỏi tại sao bà lại ghi danh vô trường Harvard Law làm gì để lấy mất một chỗ của một người đàn ông. Tôi cũng đã từng bị một người boss lớn nói với tôi “cô đang ở trong một thế giới đàn ông, cô phải làm việc với thành quả gấp đôi một người đàn ông để đựơc nhìn nhận bằng một ngừơi đàn ông".

Tôi không có may mắn có một đứa con gái, nhưng nếu tôi có tôi sẽ dạy cho con biết rằng một người đàn bà cho dù ở đông hay tây, ở Việt Nam hay Hoa Kỳ thì sẽ vẫn phải bơi dòng nước ngược trong sự nghiệp. Nhất là khi cái sự nghiệp đó nằm trong thế giới của đàn ông. Bao giờ cũng thế khi một người đàn ông biết vạch ra những cái mốc cho mình đi tới trong tương lai thì người đàn ông đó đựơc khen là một ngừơi có nhiều hoài bão, có óc cầu tiến nhưng khi một ngừơi đàn bà làm cùng một việc như thế thì người đàn bà đó lại bị chê trách là bon chen, là có nhiều tham vọng. Tôi sẽ kể cho con gái tôi nghe kỷ niệm về công trình đầu tiên tôi làm, khi tôi ra ngoài công trường tình cờ đã nghe được ông construction manager gọi phone về cho boss của tôi phàn nàn:
- Hãng hết kỹ sư rồi hay sao mà gửi ra cho tôi một người đàn bà đứng chưa tới ... lưng quần những người thợ thì làm sao nói cho họ nghe lời.
Từ hôm đó tôi đã thề với chính mình rằng tôi sẽ chỉ cho phép những người đàn ông làm chung với mình có quyền to lớn hơn, nói năng lưu loát hơn, hiểu biết về cách sống ở đất nứơc này hơn và ... da trắng hơn nhưng tôi sẽ không cho phép họ có một kiến thức chuyên môn hơn tôi.

Tính cho tới cuối năm nay thì tôi đã ở trong nghề được 30 năm, ba mươi năm với bao nhiêu là công trình hoàn thành từ trong nước cho đến ngoài nước. Ðã bao nhiêu công trường tôi đã đi qua nhưng ở mỗi công trường, tôi vẫn gặp phải những ánh mắt nghi ngờ khả năng. Vẫn phải đương đầu với những định kiến mà phải tôi là một người đàn ông da trắng tướng vóc to lớn tôi sẽ không bao giờ gặp phải. Ðó là một sự thật, một sự thật khó nghe nhưng một sự thật không thể chối cãi. Người superintendent ngay trong project tôi đang làm bây giờ cách đây mấy tuần khi có một cuộc họp với những người ở một công ty khác cũng đã thú nhận:
- Cô đó nhìn người nhỏ thó như vậy nhưng đừng có mà đụng vào. Ngày tôi mới vào làm tôi tưởng tôi biết nhiều hơn cô ta tôi nói có mấy câu thôi mà cô ta thiếu điều muốn thảy cả một cuốn sách vào mặt tôi. Giảng giải dằng dai cho đến bây giờ còn giảng...
Câu pha trò có tí vuốt ve nhưng không phải là điều không chua chát. Tôi còn nhớ những ngày đầu khi công trình mới vào giai đoạn xây cất không một câu nói nào tôi nói ra mà không bị ông ta bẻ lại. Ông cố tình hỏi những câu thật hóc búa để thử xem tôi có phải chỉ biết trên lý thuyết mà không rành trong thực hành hay không mặc dầu tôi là cấp trên của ông chỉ vì giới tính và màu da của tôi. Ông không phải là người đầu tiên và sẽ chẳng phải là người cuối cùng nếu như tôi tiếp tục công việc mình đang làm.

Tôi không có con gái, tôi chỉ có một thằng con trai. Suốt những ngày con lớn tôi luôn cố gắng để dạy cho con biết những điều... đừng nên làm, những câu đừng nên nói trước mặt một người con gái. Tôi đã kể cho con nghe những "bồ hòn" tôi đã phải ngậm. Có những điều thật đơn giản như khi một người đàn ông đồng nghiệp bực tức họ có thể đá cái bàn, đẩy cái ghế, đóng cửa văn phòng rầm rầm hay thậm chí ... to tiếng chửi thề một câu. Tất cả những điều đó khi đến từ một người đàn ông sẽ không gây ra một mảy may chớp mắt ngạc nhiên nào từ những ngừơi chung quanh. Nhưng khi một người đàn bà như mẹ nó hành động y như vậy thì đã không tránh được những cặp mắt mở to kinh ngạc, những cái lắc đầu phản đối. Nhẹ thì bị xì xào "chắc sáng nay cãi nhau với chồng", nặng thì bị chỉ trích "không có tác phong đứng đắn", hay bị chế giễu "à, chắc đang ở cái thời điểm ... đó trong tháng ".

Tôi cũng chẳng nhớ rằng tôi đã từng nói với con “ngừơi ta vẫn nói "sau lưng một người đàn ông thành công là một ngừơi đàn bà tài giỏi", mẹ nghĩ câu nói đó cần thêm vào một vế sau cho hợp với thời điểm hôm nay, đó là "sau lưng một người đàn bà thành công là một ngừơi đàn ông độ lượng””. Cho đến hôm nọ thằng bé nói với tôi rằng bà Ginsburg cũng đã nói về chồng bà như thế, bà bảo bà thành công là nhờ bà có một người chồng luôn nghĩ rằng sự nghiệp của bà cũng quan trọng như những gì ông đang làm.
Những ngày này khi tôi phải đi công tác triền miên, ngủ ở khách sạn nhiều hơn ở nhà, ăn cơm hàng cháo chợ nhiều hơn cơm nấu trong bếp nhà mình.... tôi tạ ơn Thiên Chúa rằng tôi cũng đã có một người đàn ông độ lượng như thế đàng sau lưng mình.

Tôi không biết những điều ca cẩm của tôi về sự bình đẳng giới tính lọt vô tai con trai tôi được bao nhiêu phần nhưng tôi hằng cầu xin Thiên Chúa cho nó cũng sẽ là một ngừơi đàn ông độ lượng. Một người đàn ông đúng nghĩa để không bao giờ thấy sự thông minh và cứng rắn của một người đàn bà là một mối lo sợ, một điều bận tâm...
Câu nói “thông minh nhất nam tử” đã chết theo Khổng Tử từ lâu lắm rồi
Cám ơn bà, Ruth Bader Ginsburg, cho những gì bà đã làm ... Chúc cho bà có một chuyến đi bình an về nhà Cha trên trời.
RIP RBG!




(*) toà tối cao pháp viện (Supreme Court) chỉ có 9 người.
(**) My mother told me two things constantly. One was to be a lady, and the other was to be independent.




26431 top -
thừa giấy...
1 ... 5, 6, 7, 8, 9
_______________________________________________
Tháng Chín Giao Khúc Mưa - thơ - Hoàng Vũ Luân _______________________________________________

Image

tháng chín, mưa tàn, thu lá, úa
mùa phai, nhàn nhạt, nét son, môi
tím sim, áo trắng, đêm, nhung lụa
thoi dệt, tình si, mộng, giữa vời

xem tiếp...

_______________________________________________
Đèo Bồng - văn - Trần Đại _______________________________________________

Image

Buổi chiều mây bàng bạc trôi, nắng lung linh và gió biển nhẹ hiu hiu, hai người mua cà phê xong, không ngồi lại quán như lần trước, họ sóng bước bên nhau dọc theo con đường lát gạch sát bờ biển. Những cánh buồm chầm chậm ngược xuôi trong vịnh, xa xa là các chiến hạm che khuất một phần bán đảo ngoài khơi.

xem tiếp...

_______________________________________________
Dạ Khúc Mùa Thu - nhạc - Ngọc Thể _______________________________________________

Image

Chiều thu mưa rơi rơi, lá vàng bay chơi vơi
Chiều thu mang tin yêu đôi mắt tình tự nắng.
Có đôi môi nồng thắm, nhớ vòng tay chìm đắm!
Những kỷ niệm không phai ,ngát hương mùa thu say

xem tiếp...

_______________________________________________
Autumn Is Here - ảnh - sisily _______________________________________________

Image



xem tiếp...